Imitantikile ya kusungilamo amabatiri isunga amaka ya malaiti aya kubomfya pa numa, ukucingilila umupaka pakati ka lintu amaka yapangilwe na lintu yalekabilwa. Iyi mibombele yasanguka ifikuulwa ifikankaala pantu intuntuko sha maka ayabwekeshiwapo pamo nga akasuba no mupashi nomba shipanga ukucila pali 40% iya maka ya malaiti ayapangwa mu calo conse, ukupanga ukukanalingana pakati ka kupanga no kufwaya.
Umulandu wa fya makwebo walipilibuka sana
Ukukansana kwa ndalama ukwa kusungilamo amabatiri kwalyaluka mu myaka ikumi iyapitapo. Imitengo ya mibombele yacepeleko ukufuma pali $2,571 pa kilowati imo mu 2010 ukufika kuli $165 pa kilowati imo mu 2024 ukucefyako 93%. Mu China, imitengo yalipita mu cipimo ca madola 100/kWh, ne mibombele ya maawala 4 iyalinga amadola 85/kWh. Uku kuceepa kwa mitengo ukwa kupapusha takwali ukwa panono panono; 2024 eka yamwene ukucepa kwa 40% umwaka-pa-umwaka, ukucepa kwakulisha ukufuma apo ukukonka ukwafikapo kwatendeke mu 2017.
Iyi mibele ya mitengo yalipilibwile ubunonshi. Ukusunga amabatiri nomba kulacimfyanya bwino bwino ne fikuulwa fyakupangamo umulilo pa nshita ukufika ku maawala yane. Ukufwailisha kwa nombaline mu Germany kwasangile ukuti ububomfi bwa kasuba ubwabikwa pamo na amabatiri ya kusungilamo amabatiri bwalicepeleko pa kukuula no kubomfya ukucila pa maka ya gasi ayalingana. California ilangisha uku kwaluka mu mashiwi ya cine cine-amabatiri lyonse yafikilisha mupepi na 20% iya kufwaya kwakulisha ukwa cungulo, ukufumyapo ukupanga umulilo uwali no kufwaikwa imyaka fye itatu iyapitapo.
Amaka ya ndalama ayasangwa yacilile pa kupanga amaka ayayanguka. Ababomfya amabatiri aya pa grid-bapokelela indalama ukufuma ku misango iingi: ukukonka amafunde ya misango, imishila ya maka, amapulogalamu ayasuko ku kufwaya, ukubwekeshapo ukutuma, no kusamba amaka. Inshila iyalinga iya Texas kuti yapita cila bushiku, ukulipila ilyo imitengo ya fipe fyakulisha yacepa pe samba lya $20/MWh no kufumya mu nshita sha pa muulu ilyo imitengo yafika pa muulu wa $100/MWh. Ififulo fimo fyalembele imitengo ya kufumyapo amenshi ukucila pali $5,000/MWh mu nshita ya mafya ya grid.
Ababomfya amakwebo na bashimakwebo bamona ifilenga umutengo uwapusana. Amalipilo ya pa muulu aya kufwaya ilingi line yaimininako 30-50% aya malipilo ya malaiti ku fifulo ifikulu. Iciputulwa ca battery icalinga kuti caputula ifi ifipimo, ukupanga inshita sha kulipila isha myaka 3-5 nangula ilyo bashilabika amano ku mutengo wa maka aya kusunga nelyo ukusangwa ku mapulogalamu ya kwasuka ukufwaya. 30% iya misonko ya buteko iya kupanga indalama iyasangwa ukufika mu 2032 ilakonkanyapo ukubwesha bwangu.
Ukushintilila kwa Grid Kulekabila Ifyakubomfya Ifyakwasuka Bwangu-
Ama gridi ya malaiti yabomba mu fiputulwa ifinono ifya misango 60 Hz mu America wa ku Kabanga, ukutamfiwa ukwasuminishiwa ukwa ±0.05 Hz fye mu mibele isuma. Amafakitare ya mafuta aya cifyalilwa yasunga imiku iingi ukupitila mu kupilibula ubukulu na bakateeka abasuka ku mibele ya grid. Ilyo ifi ifikuulwa fyaleka umulimo, ababomfya grid balakumanya ukubulisha kwa inertia.
Imibombele ya kusungilamo amabatiri ilasuka bwangu ukucila ifibombelo fimbi ifya gridi. Bapilibuka ukufuma ku kulindilila ukufika ku kufumyapo konse mupepi na sekondi imo, ukulingana na maminiti 10-15 aya muputule wa gasi. Uku kubutukisha kwalicindama mu nshita ya fya kucitika ifya kucitikako. Ilyo jenereta umukalamba afuma pa intaneti, imiku iingi ilatendeka ukucepa apo pene. Nga ca kuti capona ukutali nga nshi, ukufumyapo umulilo ukwaibela kulatendeka-ukufumyapo amafuta ayafumyapo abashita pa kucingilila ukuwa kwa grid ukwakumanina.
Ubukulu bwa uku kukansana bwalicindama nga nshi. Texas yaishilekumanya amashiwi 11 aya kusungilila mu 2023, imibele umo ukupeela kwafilwa ukufikilisha ukukabila. Mu nshita ya ifi fintu, ukusunga amabatiri kwalepeela amaka ya kucingililwa ku kupwa. Mu mweshi wa cibili 2024, inshila sha kusungilamo ifya ku Texas shalangile mupepi na 1 GW mu kufumya kwa bwangu bwangu, ukuwamya umumana mu nshita ya mfula iyabipisha.
Icilangililo ca ku California cilanda ilyashi ilyapalako. Iciputulwa ca 12.5 GW ica maka ya battery ayabikwa nomba cipeela imilimo iyo kale yalekabila ukusunga ifipe fyakubikamo ifyakupangapanga-amafakitare ya gas ayalebomba pe samba lya maka, ayaiteyanya ukukula. Ukusunga amabatiri kulacefyako ukukanabomba bwino lintu kulepeela ukwasuka ukwalinga ukwa misango iingi.
Amaka ya mibombele yacilapo pa kwasuka kwa bwangu bwangu. Imibombele ya ma battery aya nomba ilapeela "ukupanga" ubuteko bwa kwalula, ubusuminisha amaka na imiku ukucila ukukonka fye grid. Uku kufikapo kwaba ukwacindama nga fintu ifibombelo ifibomfiwa ku kwalula - (akasuba, umwela, na ma battery) fyakwata ifiputulwa ifikulu ifya kufikapo kwa kupanga. Amabateri ayapanga ama grid kuti yatendeka na kabili ifiputulwa fya grid panuma ya kufiita-umulimo uwitwa "ukutendeka kwafiita" uo kale alefwaya ama jenereta ya menshi nangu aya diesel.
Ukubikwa pamo ukwabwekeshiwapo kufwaya Inshita ya maka-Ukupilibula
Imipangilwe ya kasuba no mwela tayakonkana no kubomfya. Amaka ya kasuba yapanga ifya kufumamo ifingi mupepi na pakati ka bushiku ilyo ukufwaya kwa makwebo kuli ukwakulisha lelo ukufwaya kwa kwikalamo kuli ukwalinga. Ukupanga ifintu kulacepa ukufika kuli zero panuma ya kuwa kwa kasuba, nga filya fine ukubomfya kwa mu mayanda kwakulilako ku kwipika, ukufuuta, ne milimo ya cungulo. Imisango ya mwela ilapusana ukulingana ne ncende lelo ilingi line ilafika pa muulu ubushiku bumo ilyo ukufwaya kwacepa.
Nga takuli ukusunga, uku ukukanalingana kuleta amafya yabili: ukucefyako no kucilikila. Ababomfya ama gridi balacefyako (ukuonaula) amaka ayabwekeshiwapo ilyo imipangile yacila pa kufwaya pamo nokutuma kunse ya calo. California yacefishe amawati amamilioni 2.7 aya kubomfya amaka ya kasuba mu 2023-ayalinga ukupeela amaka ku mayanda 400,000 pa mwaka umo. Uku kucefyako kulacitika nangu cakuti ubuteko buletwala amaka ukufuma ku fitungu fya mupepi mu nshita sha cungulo.
Icimonwa ca "ukukongama kwa nkunda" cilangisha ubukata bwa kucilikila. Ilyo ukupanga kwa kasuba kulecepa mu nshita ya cungulo, ababomfya ama grid balingile ukulundako bwangu intuntuko shimbi isha kupanga amafuta pa kuti bafikilishe ukufwaya kwa cungulo ukwakulilako. Ici cilenga umusebo uukalamba uulefwaya ifipe ifyayanguka. Amafakitare ya gas peaker mu cifyalilwa yalebomba uyu mulimo, lelo yali aya mutengo ukubomfya kabili yalikwata amafya ku cifulo.
Ukusunga amabatiri kulapwisha amafya yonse yabili pa nshita imo ine. Imibombele ilalipila mu nshita ya pakati ka -ubushiku bwa kasuba, ukucefyako ukucefyako lintu balepeela indalama ku babomfya akasuba. Bafumya mu nshita ya pa muulu wa cungulo, ukucefyako ukukabila kwa ramping no kufumyapo inkulo ya fiko. Amabatiri ya ku California yalalanga iyi mibele cila bushiku-umusango wa pa kati uwa cungulo uwakuma amabatiri mupepi na miku ibili ukufuma mu 2023 ukufika mu 2024, ukufika kuli 20% mu nshita ya mibele yalinga.
Inshita ya kusungilamo ilekabilwa ilapusana ukulingana no kubomfya no kusakanisha ukwabwekeshiwapo. Imitantikile ya mibombele mu 2024 yali pa kati ka maawala 2.4 aya nshita, ukufika kuli 33% ukufuma pa maawala 1.8 mu 2020. Uku kwalukila ku nshita itali kulangilila ukukabila ukukula ukwa kupwisha imipaka iikalamba pakati ka nkulo no kufwaya. Amaprojekiti ayasankanya akasuba no kusunga ama-awala 4 kuti yapeela amaka ya kutuma ayapashanya amafakitare ya maka aya cifyalilwa, ukulingana na malipilo ya maka ayalenga ubunonshi bwa mulimo ukukula.
Imisango ya fifulo ilasokolola ubupalamano pakati ka kwingilamo ukwabwekeshiwapo no kusungilamo. Texas yalungike 4 GW iya maka ya mabatiri mu 2024, mupepi no kulingana no kulundapo kwa California nangu ca kuti California yatendeke imyaka ikumi. Umupashi wa Texas no maka ya kasuba fyakulile ukucila pali 50 GW, ukupanga amafya yamo yene aya kulonganika ayo California yasangile imyaka iyapitapo. Imipangile ya mishi iyafuminemo iya mu citungu yasuminishe ukusunga bwangu -amabatiri ayasangilwe indalama ukufuma ku kupanga amaka ukwabula ukufwaya amafunde nangu amakontraka ya nshita itali.
Ukushintililwapo no Kushipikisha Kwaba Ukwacindama
Ukupwa kwa maka kwaonaula ubunonshi bwa ku America pa kati ka madola amabilioni 25 -70 cila mwaka, ukulingana na mapekanyo ya ciputulwa ca maka. Imiku iingi ne nshita ya kupwa kwa maka fyalikulile mu myaka ikumi iyapitapo. Ifyacitika ifya miceele iyabipisha-ifipupu, umulilo wa mu mpanga, ifipupu fya ice-filenga ukufiita kwa nshiku ishingi ukukuma amamilioni ya bantu. Nangufye ukukansana kwa pa kashita akanono kulaonaula ififulo fyakubikamo amashiwi, ifipatala, ififulo fyakupangilamo ifintu, ne fikuulwa ifikankaala.
Ukusunga amabatiri kulapeela ukushipikisha pa fipimo ifingi. Pa fifulo umo umo, inshila shakulisha pa maawala 4-8 kuti shapwisha ukukansana kwa grid ukwafulilako ilyo balelolela amajenereta ya kubwesha ukutendeka nelyo amaka ya grid ukubweseshamo. Mukupusanako na ba jenereta, amabateri yalapilibuka apo pene ukwabula ukukanshiwa ku fibombelo fyakubomfya amaboko. Tabafwaya ukutwala amafuta, ukufumyapo ukukansana kwa mu nshita ya masanso.
Umutengo upendelwa ukwapusana mu fiputulwa. Amayanda ya kupanga amashiwi yapima inshita ya kupwisha ukubomba mu makana ya madola pa mineti imo. Ukuleka ukubomba kamo kuti kwalenga ukukanshiwa kwa cipangano ca mulimo, ukuonaula ishina, no kukansana kwa bashita. Imitantikile ya ma battery iyakulisha ku fipe ifikankaala (amaseva, ukutonta, ukulanshanya) pamo ne nshita iya kwalukila ku ba jenereta iimikilila inshuwalansi ku kuonaula kwabipisha.
Ififulo fyakusakamana ubumi fyalikwata ifyakufwaikwa ifyakucingilila ubumi.{0}}. Ifipatala filasunga ama jenereta aya kusunga lelo fyashintilila pa mibombele ya UPS ku kupwisha umupaka wa masekondi 10-30 ilyo ama jenereta tayafikile pa lubilo lwa kubomba. Ukubika ifipya kwapyana mu cifulo ca UPS iyaishibikwa ne mibombele iikalamba iya kusungilamo amabatiri ayapeela inshita iyakulisha iya kubomba lintu na kabili ilesangwa mu mapulogalamu ya kwasuka ukufwaya mu nshita ya mibombele iyalinga-ukupanga indalama ukufuma ku fikwatwa ifyo kale fyaikala fye ukwabula ukubomba.
Imibombele ya kupanga ifintu ilapenda indalama sha kupwisha ukubomfya ifipe ukupitila mu kupanga ifipe ifyaonaika, ifipe ifyaonaika, no konaika kwa fibombelo. Icipe ca aluminiamu tekuti cileke no kutendeka ukubomba bwangu-icuma cilakosa, cilekabila ukuwamya sana. Icifulo cakupangilamo ifipe ifinono kuti cafumyapo amamilioni ya madola aya fipe -mu-inshila ukufuma ku kwaluka kwa maka ukwapikana. Pa fyakubomfya ifi, ukusunga amabatiri kulalungamika ukubika indalama ukupitila mu kucingililwa ku kuonaula ukucila ukusunga amaka.
Ukushipikisha kwa cikaya-ukwimininako ukubomfya ukuleisa. Ama grid ayanono ayasankanya akasuba aka mu ncende, ukusunga amabatiri, na ifipe ifikankaala kuti fyafuma pa gridi iikalamba ilyo amaka yapwa. Imishi iingi iya California yabomfeshe ifi ifibombelo panuma ya kubweluluka kwa mulilo wa mu mpanga-ukukuma ku kufiita. Pa nshita ya kubomba bwino, ama microgrid yapeela imilimo ya grid no kucefyako amafuta ya malaiti. Mu nshita ya mafya, ilasunga amaka ku fifulo fya bantu, ku fifulo fya mulilo, ku fipatala fya ba dokota, na ku fifulo fya kupompa amenshi.
Imipangile ya Makwebo na Amafunde Ukwafwilisha Ukusuminisha
Icifulo ca mafunde calyaluka pakuti cishibe ukusungila amabatiri nga umusango wa fikwatwa uwapusana. Ilyo 2020 tailafika, amabuteko ayengi yasuminishe ukusunga nga ukupanga nangu ukutwala, ukupanga ukukanaishiba ukwa kwakanya ukwalesuminisha ukubika indalama. Ifunde lya Komiti wa Buteko uwa Kutungulula Amaka 841 lyalefwaya imishiika iyapangwa bwino pa kuti isuminishe ukusunga ukusangwa mu mishi yonse iyabomfiwa. Ici calengele ukuti kube inshita sha kusanga indalama sha kusunga imiku iingi, ukubomfya ifipe fya kusunga, ne mishi ya maka.
Ifunde lya 2022 ilya kucefyako ukukula kwa ndalama lyalyalwike sana ubunonshi bwa mulimo ukupitila mu kulundulula umusonko wa 30% ku mibombele ya kusungilamo iyaibeela. Kale, amabatiri yalilinga ukupeelwa imisonko fye nga yasangwa pamo na maprojekiti ya kasuba. Uku kwaluka kwalengele ukubika indalama mu fifulo ifisuma umo ukusungila kwalekabilwa lelo akasuba tayali ayasuma-amasiteshoni ya mu misumba, ififulo fyakusuntinkanya umupashi wa bemba, ne fifulo ifyakanishiwa ukutuma.
Amafunde ya musango wa citungu-yapusana sana mukwafwilisha kwabo. California yapeele ifunde lyakuti ifibombelo fifwile ukushita ifintu ifisuma ifyakusungilamo, ukupanga ubukwebo ubwashininkishiwa ubwakubika ubusanso bwakupanga umulimo. New York yapende ukuti 4 GW iya kusungilamo amaawala cinekonsekonse kuti yashita ukufikilisha bwino bwino ifyakufwaikwa ukufika mu 2035, maka maka mu ncende ya musumba wa New York umo ifimenwa ifyakupangapanga fileleka umulimo. Iyi inshila shakushitamo ifipe shipeela ubushininkisho bwa ndalama ishisuminisha ukulipila kwa projekiti.
Ubulondoloshi bwa mipangilwe ya cishiba bwalicindama nga nshi ku fya makwebo ifya projekiti. Amaka ya Texas -fye amakwebo ayapeela amapaalo ayacepako imitengo kuti yafika kuli $5,000/MWh ilyo ukupeelwa kwacepa. Ici cilenga amashuko ya kupanga amakwebo ayashilipo mu mishi iyakwata imitengo iyalinga. Iciputulwa ca ku California ica kufikilisha ifikwatwa cipeela amalipilo ya maka aya fikwatwa ifyashintililwapo, lintu umushila wa maka uwa PJM upeela amakontraka ya myaka iingi- aya ku ntanshi. Abakuula balingile ukwishiba amafunde ya mishi ya citungu pakuti balungike ubukulu bwa mibombele na inshila shakubikamo indalama.
Inshita sha kulanshanya shileiminina ukukanshika kwakubomfya pa lubilo lwa kutuma. Ifitungu ifingi ifya US fyakwata imilongo ya kulanshanya iya myaka 2-4 iya milimo iipya. Ukusunga amabatiri kuli no busuma pano-inshita sha kukuula ishipi (imyeshi 6-12) ukucila pa kasuba (imyeshi 12-18) nangu umupashi (imyeshi 18-24) cipilibula ukuti lintu ukulanshanya kwasuminisha, imilimo ilaisa pa Intaneti bwangu. Abakupanga bamo balakonka ukusunga ukwaimininako pa ncende ishikwete insambu sha kulanshanya, ukutaluka ku kucelwa kwa mulongo konse.
Ukutunguluka kwa Tekinoloji Kwatwalilila Mukwangufyanya
Amabatiri ya lithiamu ayacilapo ukubomfiwa pali ino nshita, ukupoka 85% iya mutengo wa grid mu 2024. Mu kati ka lithiamu, ifyo batemwa ifya kemikali fyalyaluka nga nshi. Uku kwaluka kulangilila ubusuma bwa LFP: ukucepa kwa mitengo, ubumi bwa nshita itali (5,000 ukushintilila kwa mupepo.
Ukuwamya kwa bucingililo kulakonkana no kwaluka kwa kemikali. Ama cell ya LFP tayakwata amaka ya kucingililwa ku kukaba-ukukanabomba bwino ukwa kupya ukwalenga ukuti amabatiri yapya. Imitantikile ya fyacitika mu fyakupangapanga yalicepeleko nangula ukukula kwakulisha mu maka yabomfiwa. Iciputulwa ca kufilwa ica 2024 cacepeleko ukufika kuli 0.03 ifyacitike pa GW iyabikwa, icacepako ukufuma apo ukukonka kwatendekele mu 2016. Amaprojekiti yakalamba yalipwisha ukufwailisha kwa kucingililwa ku mulilo (UL9540A) iyo ibika ama cell ku mibele yacilapo iyapangwa ku kulenga ifintu ifyacitika ifya kupya. Ama cell ya mupashi aya cimuti ca Form Energy tayapya nangu fye ni mu mibele iyo ingalenga umulilo wa lithiamu.
Ukucila pali lithiamu -ion, ubuteko ubumbi bulatungilila imibombele iyalinga. Amabatiri ayapita yabomfya amenshi ayapompolwa ukupitila mu cibombelo, ukufumyapo amaka no kupima amaka. Ici cilenga ukuti fibe ifya kusekesha ku kusunga inshita itali-imibombele iyapangwa ku maawala 8-100 aya kufumyapo. 175 MW / 700 MWh ukupita kwa vanadium redox battery yatendeke ukubomba mu 2024. Amabatiri ya cimuti-umupashi yalaya ukucilapo ukulipila ku kubomfya kwa kusungilamo ifya mu nshita, ne fyakupangapanga ifya Form Energy ifya ku West Virginia.
Ukuwamya kwa mibombele kulakonkanyapo ukucila pa kucefyako umutengo. Imibombele ya nomba line iya kusunga amabatiri ilabomfya ukusambilila kwa mashini ku kulundulula inshila sha kusonkelamo/ukufumyamo amafuta ukulingana ne fyo imfula ilelosha, ukusobela umutengo wa malaiti, ne misango ya kuonaula. Ukutungulula ukwakulisha ukwa kukaba kulalundako ubumi bwa muputule ukupitila mu kusungilila ukukaba ukwalinga ukwa kubomba. DC-imibombele iyabikwa pamo ilacefyako ukuloba kwa kwalula ukupitila mu kulundanya amabatiri ukwabula ukupita mu mbali ku fipe fya kasuba pa maka ya DC, ukufumyapo umusango umo uwa kwalula.
Ukubikwa pamo kwa mibombele kwalyaluka nga nshi. Ukubika kwa mabatiri ukwakubalilapo kwalekabila ubufundi ubwaipekanishisha kuli cila ncende. Amasuko ayabikwa mu fipe nomba yatuma ifipe ifyabikwa pamo kabili ifyakweshiwa-ifyakubikamo amabatiri, amaka ya maka, ukutungulula ubufuuke, ukucimfya umulilo, ne mibombele ya kucenjela fyonse ifibikwa mu fipe ifyalinga ifya kutuminamo. Uku ukuwamya kwayangusha ukutuma lintu ukucefyako imitengo. Ifipe ifingi filakumanina pamo ku kupima amaka, ne fifulo ukufuma ku fipe fimo (1-3 MWh) ukufika ku fipe ifikulu pamo nga ukufika kwa Moss (750 MW / 3,000 MWh).
Inshila sha kucingililamo shalicilapo ukuwamya. Ukubika kwa nomba line kuli na ifiputulwa ifingi: ukusankanya kwa musango wa cipindami, ukusalapula kwa musango wa cipindami, ukuputula kwa musango wa cibumba, na ifiputulwa fya mu kati ifya mu kati. Ukufwailisha kwa mupashi ukulolesha pa haidrojeni ne fyakupangapanga ifya koca. Amakamera ya kukaba yaleceeceeta amabatiri ukukonkanyapo. Imibombele ya kucilikila umulilo iya aerosol ilabomba ilyo umulilo taulafuma pakati ka fiputulwa. Iyi mibele ilapwisha amasakamika ya bashimakwebo na ba mu cifulo pa lwa mulilo wa mabatiri.
Ubukulu bwa Kutuma Bulangisha Umutengo Uwashininkishiwa
Ukusunga amabatiri aya ku US kwalicilile pali 26 GW pa mpela ya 2024, na fimbi 19.6 GW ifyapangwa ku 2025. Ici cimininako ukukula kwa 66% mu mwaka umo. Ukulonganika kwa mipaipi ya 143 GW ukufika mu 2030 kulangilila ukutwalilila ukukula bwangu. Iyi te nambala shakutontonkanyapo-abakuula balikwata amapekanyo ya kulanshanya, ukutungulula incende, no kupeela indalama ku milimo ya nshita iyapalamisha.
Icifulo icabikwapo cilapilibuka ukulola ku kutuma kwa nombaline. Mupepi na 70% iya maka ya nomba aya US yaishile pa Intaneti mu myaka ibili iyapitapo. Ici cilepilibula ukuti imibombele iingi icili mu bumi bwa kutendekelako, tayakumanya amafya yakalamba, kabili ileshininkisha amano ya mibombele. Icipendo cakupusuka ica milimo iyapeelwa ukucila pali 98%-imibombele iinono nga nshi iyafilwa nangu iyafuminepo.
Ubukulu bwa milimo bwalikulile nga nshi. Mu 2020, umulimo ukalamba uwa ku US wali 40 MW. Ukufika mu 2024, imilimo iingi yalicilile pali 300 MW. Iciputulwa ca kusungilamo amaka ya kasuba ica Gemini mu Nevada cisanshamo amaka ya kasuba 690 MW no kusungilamo amaka ya kasuba 380 MW / 1,416 MWh mu cipangano ca kushita amaka ica myaka 25. Pa cipimo ici, ukusunga amabatiri kwalinga nga "ukubikapo" amaka ayo ababomfya grid bengashintililapo pa milimo ya cila bushiku.
Ukulonganika kwa fifulo kulangilila ukwafwilisha kwa mafunde ne mibele ya mishi. Icitungu ca California cikwata amaka ya maka 12.5, icalo ca Texas cikwata amaka ya maka 88% aya maka ya US. Lelo ukutuma abantu kulekulilako. Florida, Arizona, Nevada, na New York fyalikwata imipaipi iyikulu. Nangufye ifitungu ifyashintilila pa malasha filepanga ififulo fyakusungilamo ifyakubomfya Indiana, Kentucky, na Virginia wa ku Masamba fyalikwata imilimo mu fiputulwa ifyapusanapusana.
Imisango ya kutuma kwa calo conse ilapusana ukulingana ne fitungu. Icalo ca ku Bulaya calundileko amaka 21 aya maka mu 2024, ukufika kuli 61 GWh ayabikwa, na Germany na Italy cila umo alesangwilako mupepi na 6 GWh. China ilatungulula impendwa sha cine cine, ukubika amaka ayalingana ne calo conse icabikwa pamo. Asia Pacific yali na 46.6% iya cipimo ca makwebo ica calo conse mu 2024. Iciputulwa ca maka ica Japan calikulile amaka ya kubweshapo ukucila pali 30% mu myaka isano, ukutungulula ukukulilako kwa maka ukwa kufwaya kwa kusunga.
Ifiputulwa fya kwikalamo ne fya makwebo filalanga imisango yalekanalekana iya kubomfya. Ukubika kwa fipe fyakusungilamo ifyakubomfya mu US kwashala ukwacepa nga twakulinganya ku mibombele ya malaiti lelo kulekula bwangu mu fitungu ifyakwata amalaiti ayakulisha, inshita-iya -imitengo ya kubomfya, nangu ukuleka amalaiti ilingi line. Imibombele ilingi line ilatendeka pali 5{8}}15 kWh, ukubikwa pamo na kasuba aka pa muulu wa ng'anda pakuti ukubomfya kwa iko ukwakulilako no kupeela amaka aya kusunga. Ukubika amakwebo (30 kWh - 2,000 kWh) ukubika amano ku kucefyako amalipilo ya kufwaya no kucetekelwa, na fimbi ififulo ifisangwa mu mapulogalamu ya kwasuka ukufwaya pa kuti bakwate indalama shalundwako.
Imisango ya Ndalama Yalishininkisha Ukubomba
Umutengo uwalinga uwa kusungilamo amaka-umutengo uunono ulekabilwa ukuputula nangula pa nshita ya mweo wa mibombele-wacilapo ukucimfyanya ne fibombelo fya lyonse. Ukubomfya ifipe fyakubomfya LCOE kwaishilefika kuli $104/MWh mu 2024, ukucepa kwa 33% ukufuma mu 2023. Pa fifulo ifi, ukusunga kulacimfyanya mu fya makwebo ne fikuulwa fya gas nangu ukwabula ukutontonkanya pa mitengo ya carbon nangu ubusuma bwakubwekeshapo.
Ukupeela indalama ku mulimo kwakula nga nshi. Amabanki yakalamba na bashimakwebo ababika indalama nomba balishiba amafya ya kusunga amabatiri no kubwelelamo, ukupeela indalama sha nkongole pa fipimo fyalinga. Ici cimininako ukwaluka kukalamba ukufuma mu 2018-2020 ilyo imilimo iingi yalefwaya indalama ishingi ishakubomfya nangu amapepala ya ndalama ayakubomfya. Ukubika indalama mu kusunga amabatiri kwacila pa madola amabilioni 5 mu 2022, mupepi na miku itatu ukucila umwaka wapwile.
Icacindama ku kusanga indalama ni ukusobela indalama shikesa. Amaprojekiti ayakwata amakontraka ya nshita itali-amalipilo ya maka, inkongole sha maka ayabwekeshiwapo, amapekanyo ya kushita amaka- kuti yacingilila inkongole sha ndalama sha mulimo pa 5-7% incito. Amaprojekiti ya bashimakwebo ayashintilila pa kusangwilako ku makwebo ayakulisha yakwata amafya ayengi lelo kuti yalembesha ukulingana ne mitengo iyalinga. Imyaka iingi iya mibombele ya fishinka fyapeela abakongolesha ukucetekela mu mibombele ya mibombele na imitantikile ya konaula.
Kuli babomfya amakwebo na bashimakwebo, umutengo uwapeelwa walicila pa mitengo ya maka. Ifikuulwa ifingi filabomba pe samba lya misonko iyaputulwa iyo ipeela imitengo iyacepa mu kwalula ukusumina ukucefiwa kwa milimo. Ukusunga amabatiri kulabasuminisha ukusenda ifi ifipe ilyo balesunga ukucetekelwa ukupitila mu maka ayasungilwe mu nshita ya kucefyako. Ukubikwa pamo kuti kwacefyako amafuta ya malaiti ukufika kuli 20-30% lintu mulewamya imibele ya maka.
Amakwebo ya kwikalamo yashintilila nga nshi pa mitengo ya fibombelo fya mu ncende ne fya kucincimusha. Mu mishi iyakwata inshita iikalamba-iya-ukubomfya imitantikile iyapusana (ukufuma -ukufika pa -imitengo ya pamulu ukucila pali 3:1), inshila sha kusungilamo ifyabikwa pamo na kasuba kuti shafika pa nshita sha kulipila pe samba lya myaka cinelubali. 30% iya misonko ya buteko iya nkongole ilafulunganya ukubwesha nga nshi-inshila ya madola 15,000 ipokelela amadola 4,500 mu misonko. Ifibombelo fimo filapeela ifyakubweseshamo ifyalundwako nangu ifyakucincimusha imibombele ifitwala pa ntanshi ubunonshi.
Ifipusho Ifipushiwa Ilingi
Bushe ifipe fya kusungilamo amabatiri filaikala inshita nshi?
Imibombele ya nomba iya lithiamu iyasuminishiwa pa myaka 10 kabili 15 kabili ilasunga 80% iya maka ya kubalilapo panuma ya miku 5,000 iya kulipila. Ubumi bwa cine cine bushintilila pa fyakupangapanga (LFP ilatwalilila ukucila NMC), ukutenta kwakubomfya, na ifyo battery ifumya amaka cila nshita. Imibombele ya grid ilabomfya amasofutiweya aya kusunga amabatiri ayalenga ukuti kube ubumi ubutali-inshita shimo ukucefyako indalama pakuti ubumi bwabo bube ubutali. Imibombele ya mayanda iya kwenda cila bushiku ilingi line ilafwaya ukucinjishiwa panuma ya myaka 10-12, nangula inverter na ifibombelo kuti fyafwaya ukubombelwapo ilyo ilya nshita tailafika.
Nifinshi ificitika ku mabatiri pa mpela ya bumi?
Ukubwekeshapo ukubomfya amabatiri kwasanguka incito iyakula, ukubweseshamo amabatiri, ukubweseshamo amafuta ya litiamu, amabatiri, amabwe ya nikele, ne fintu fimbi ifyacindama. Imibombele ya nomba iya kubomfya cipya cipya ilabwesha 90% iya fipe fya ma battery. Nangu cibe fyo, ifibombelo fya kubweshamo ifintu tafyafikilishiwe pantu amabatiri ayengi aya lithium-ion ayabikwa mu myaka ikumi iyapitapo yashala mu mulimo. Iciputulwa ca ncito cisubila ukufulilako kwa mabatiri ayasangwa aya kulekelesha -aya mweo panuma ya 2030 nga fintu EV iya kubalilapo na imibombele ya kusungilamo ifipe fyaleka ukubomba. Amabatiri yamo ayashilafikilisha ififwaikwa ifya grid kuti yabomfiwa nakabili ku kubomfya ifinono ilyo bashilabomfya cipya cipya.
Bushe imibombele ya kusungilamo amabateri yaliba bwino ukubika mupepi na mayanda nelyo amakwebo?
Imibombele ya mabateri iya nomba line yalikwata ifiputulwa ifingi ifya bucingo ifyacefyako nga nshi amasanso ya mulilo. Ukupilibukila ku fyakupangapanga ifya LFP kwalicindama nga nshi -aya maselo yali ayashintilila ukucila nickel-ayashintilila pa nshila shimbi. Imibombele iyapangwa bwino yalikwata ukusunga kwa mucinshi, ukusanga umulilo, ukucimfya umulilo, no kufumyapo amaka ya bwangu bwangu. Icipendo ca fyacitike cacepeleko ukufika kuli 0.03 ifyacitike pa GW iya maka ayabikwa, kabili ukukanafikapo ukwafulilako kwabikwamo ukukonkomesha kwa fibombelo fyakubomfya ukucila ama battery yene. Amabuteko ya mulilo aya mu ncende ilingi line yapituluka mu mapulani ya bucingo ku fifulo ifikulu no kusangwilako ku masambililo ya kwasuka mu kwangufyanya.
Bushe ukusunga amabatiri kuti kwabomba mu fifulo fya kufiita nga nshi?
Imibombele ya battery ilapusana ukulingana no kukaba, lelo inshila sha muno nshiku shili no kusunga bwino ukukaba pa kusunga imibombele isuma. Iciputulwa cikalamba ica mitantikile ya lithiamu ilabomba mu -20 ukufika kuli+45 imibele ya mu ncende, ukubomfya ukufuuta no kutonsha nga cakabilwa. Imibele ya calo iya mupepo nga nshi ilafwaya ifya kucingililamo no kufimbapo. Imibele ya calo iyapya nga nshi ilafwaya amaka yafulilako aya kutonsha. Iyi mibombele ya kusunga umulilo ilabomfya amaka, ukucefyako imibombele mu mibele iyabipisha. Ififulo fimo filabomfya ukusunga kwa maka ya kupya (ukusunga ukupya/ukutonta) pamo ne mabatiri ya maka pa kucefyako uku kusansalikwa.
Bushe amabateri yalilinga ukupeelwa ifya kucincimusha ifyapalanako ne fya kucincimusha ifya kasuba?
Ifunde lya kucefyako ukukula kwa ndalama lyalundileko 30% iya musonko wa buteko ku mibombele ya kusungilamo amabatiri ayaibela, ukwaluka kukalamba ukwa mafunde ukufuma ku mafunde yapita ayalefwaya icifulo ca kasuba. Ici nkongole cibomba ku mibombele ya kwikalamo (ukucepa kwa maka ya 3 kWh) na ku mibombele ya makwebo, iyasangwa ku kubikwa ukufika mu 2032, lyene ukucepa panono panono. Amabuteko ayengi yalapeela ifyakukonkapo ifyakucincimusha ifya SGIP ifyaku California, ifyakucincimusha ifyakusunga ifyaku New York, ne fyakucincimusha ifyakusunga ifyakubomfya ifyaku Massachusetts fyonse filapeela ukulipila ukwashintilila pa kubomba. Ifi ifikoselesha kuti fyafimba 30-50% iya mitengo yonse iya mibombele nga yasankanishiwa ne nkongole sha buteko.
Bushe amabatiri yalilinga shani ukulingana na ma jenereta ya kucingililamo?
Imitengo ya pa ntanshi iya mibombele ya mabatiri ilingi line ilabomba 2-3x iya ba jenereta ba diesel pa kW umo umo. Jenereta wa 20 kW kuti ashita amadola 8,000-12,000 ukubikwa, elyo inshila iyapalana na batiri kuti yashita amadola 20,000-30,000. Na lyo line, amabateri tayakwata indalama sha kubomfya (tapali amafuta, ukuwamya ukunono) kabili kuti yapanga indalama ukupitila mu kucefyako indalama sha kufwaya nelyo imilimo ya grid. Mu myaka 10, umutengo onse uwa bukwate ilingi line ulefwaisha amabatiri, maka maka mu kubomfya ukufwaya ukubomfiwa lyonse. Amabateri na yo yalapilibuka apo pene, yalapeela amaka aya busaka ku fya kupangapanga, kabili yalabomba ukwabula ukufumya umulilo. Ififulo ifingi nomba filebika amabateri aya kubomfya lyonse pamo na ba jenereta nga ca kucingililamo nga ca kuti amalaiti yapwa pa nshita itali.
Ifyakutungulula Ifyakubomfya
Icishinka ca kusunga amabatiri cishintilila pa kulonganika ifyakupangapanga, ifyuma, na mafunde ukucila pa mulandu umo uwacincimusha. Ukucefyako umutengo kwafumyapo icishinka ca kubalilapo ica kukansha ica kale -imibombele iya mutengo wa madola 2,571/kWh mu 2010 nomba umutengo wa madola 165/kWh, na China ukufika pa nshi ya madola 100/kWh. Uku ukucepa kwa 90%+ kwalyalwike imitantikile ya fya makwebo mu ma aplikashini yonse.
Ababomfya ama grid balakabila ifyakubomfya ifyakwasuka bwangu- pakuti basungilile ubutuntulu pantu inkulo iyabwekeshiwapo ilapyana mu cifulo ca fimenwa ifya lyonse. Ukusungila amabatiri kulapeela ubwasuko bwa cikuuku no kwafwilisha kwa malaiti ukwacila tekinoloji iili yonse. Ubucindami bwa kwaluka ukufuma ku kusunga ukuya ku maka yonse mupepi na sekondi imo bulenga ukusunga ukuba ukwacindama nga nshi ku fya kucitikako ifya grid.
Ukubikwa pamo kwa maka ayabwekeshiwapo kulenga ukufwaya ukwalungatana ukwa nshita ya maka-ukupilibula. Imipangilwe ya kasuba ne mpepo tayapalana ne mibomfeshe ya mibomfeshe. Nga takuli ukusunga, ama grid yaonaula amaka ayabwekeshiwapo ukupitila mu kucefyako lintu yacili yaleoca amafuta ya fiko ilyo ukufwaya kwakulisha. Ukusunga amabatiri kulasenda aya maka ayaonaika no kuyabomfya nga cakabilwa, ukukulisha ukubomfya kwabwekeshiwapo.
Amakwebo na ifikuulwa fyakubomfya ifikuulwa fyakusungilamo ifipe maka maka pa mulandu wa fya makwebo-ukucefyako amalipilo ayakulisha aya kufwaya, ukucefyako inshita-iya -amalipilo ya kubomfya, no kupanga indalama ishifuma mu fyakufwaya. Ubusuma bwa kucetekelwa bulapeela umutengo uwalundwako, maka maka ku milimo uko ukuleka ukubomba kuleta ukuloba ukwakulisha. Ukubikwa pamo ukwa kusunga indalama no kucefyako ubusanso ilingi line kulalungamika ukubika indalama ukwabula ukubika amano ku fya mu ncende.
Ukwafwilisha kwa mafunde ukupitila mu misonko, amafunde ya kushita, no kwalula kwa mishi kwayangusha ukusumina ukupitila mu kucefyako amafya ya ndalama no kusokolola inshila sha kusangamo indalama. 30% iya misonko ya buteko iyakubikamo indalama fye yafushishe inshita sha kulipila pa myaka 3-5 ku milimo iingi. Amaprogramu ya pa muulu wa citungu yapanga imishila iyashininkishiwa iyalenga ukuti kube indalama sha mulimo.
Iyi tekinoloji yene ilatwalilila ukuwamya-ubumi bwa nshita itali, ubucingililo ubusuma, ukucefyako amakwebo, no kulundulula amaka ya kwikatanya. Uku ukulunduluka kwakulilako mu nshita, ukulenga imibombele iyabikwa ilelo ukuwama ukucila iyo iya myaka fye iinono iyapitapo. Ukuwamya kwa nshila takulangisha ifishibilo fya kucefyako, na fimbi ifya kemikali ifilaya ubusuma ubukulu ku kubomfya kwalinga.
Nga twamona impendwa ya kutuma, icalo ca US calundileko amaka ya maka 10.4 mu 2024 kabili cilapanga amaka ya kupanga amaka ya maka 19.6 mu 2025. Iyi te milimo ya kwesha iya kwesha-iyi ni mibombele ya makwebo- iya kupiminako iya kutwala umutengo uwapimikwa ku babomfya ama grid, ifibombelo, na babomfya amaka. Umusebo wa 143 GW ukufika mu 2030 ulelanga ukukula ukwatwalilila ukushintilila pa fya makwebo ifyashininkishiwa ukucila pa maka ya kutontonkanyapo.
Icilenga sana ukuti cibe icacindama. Imibombele ya kusungilamo amabatiri ilapwisha amafya ya cine cine-ukukanashintilila kwa grid, ukucefyako ukubwekeshapo, ukulipila ifyakufwaya, ukulipila kwakuleka -ilyo balepanga ifyakubwesha ifyapimikwa. Ilyo imitengo ilekonkanyapo ukucepa no kubomfya kwafulilako, icipusho cileya cipilibuka ukufuma kuli "mulandu nshi mulebomfya ukusungila amabatiri" ukufika kuli "ni kwi ukubomfya ukucilungamika intanshi."